Nutraceutical Proteins and Peptides in Health and Disease (2005) [Διατροφοφαρμακευτικές πρωτεΐνες και πεπτίδια στην υγεία και την ασθένεια]

edited by

Yoshinori Mine

and

Fereidoon Shahidi

NUTRACEUTICAL SCIENCE AND TECHNOLOGY

Series Editor

FEREIDOON SHAHIDI, PH.D., FACS, FCIC, FCIFST, FIFT, FRSC

University Research Professor

Department of Biochemistry

Memorial University of Newfoundland

St. John’s, Newfoundland, Canada

Πρόλογος

Η πρόσφατη πρόοδος της επιστήμης έχει δείξει μυριάδες βιολογικές δραστηριότητες που σχετίζονται με πρωτεΐνες και πεπτίδια τροφίμων. Στη βιβλιογραφία έχουν εμφανιστεί αναφορές για τις ευεργετικές επιδράσεις στην υγεία από ορισμένα πεπτίδια, βραχείας αλυσίδας και άλλων. Μια ποικιλία τέτοιων πεπτιδίων μπορεί να παρασκευαστεί κατά την υδρόλυση πρωτεϊνών, χρησιμοποιώντας είτε χημικές είτε ενζυμικές διεργασίες, από έναν αριθμό πηγών υλικών, συμπεριλαμβανομένου του γάλακτος, της πρωτεΐνης σόγιας και άλλων φυτικών καθώς και ζωικών πηγών. Αυτά τα πεπτίδια μπορεί να έχουν θετική επίδραση στην απορρόφηση του ασβεστίου, στη ρύθμιση της χοληστερόλης του ορού και στη δράση των πρωτεϊνών ως ανοσοτροποποιητών. Επιπλέον, ένας αριθμός πεπτιδίων μπορεί να έχει αντιμικροβιακές ιδιότητες και, ως εκ τούτου, μπορεί να ενισχύσει τους αμυντικούς μηχανισμούς του οργανισμού ή να χρησιμοποιηθούν για την απόδοση μικροβιακής σταθερότητας στα τρόφιμα. Η υδρόλυση πρωτεϊνών μπορεί επίσης να οδηγήσει στην παραγωγή υποαλλεργικών προϊόντων και ορισμένα μπορεί να έχουν, εν μέρει, ανασταλτικές επιδράσεις για τα ένζυμα μετατροπής της αγγειοτενσίνης-Ι (ACE). Έτσι, μπορεί να έχουν εφαρμογές στις θεραπείες για την αρτηριακή πίεση, την καρδιακή ανεπάρκεια και το έμφραγμα του μυοκαρδίου, καθώς και τις διαβητικές καταστάσεις. Τα βιοενεργά πεπτίδια μπορεί επίσης να επηρεάσουν τη μείωση του στρες μέσω μιας επίδρασης που μοιάζει με τα οπιούχα.

Έχουν αναπτυχθεί ποσοτικές σχέσεις δομής-δραστικότητας για την αξιολόγηση του βιολογικού ρόλου των πεπτιδίων. Μερικά από τα αποτελέσματα προκύπτουν από την ειδική αλληλουχία αμινοξέων μεμονωμένων πεπτιδίων. Εν τω μεταξύ, η αντιοξειδωτική δράση τέτοιων προϊόντων έχει αποδειχθεί και αυτή η δράση μπορεί να είναι υπεύθυνη, τουλάχιστον εν μέρει, για ορισμένες από τις βιολογικές ιδιότητες των πεπτιδίων. Τέλος, οι πρόσφατες εξελίξεις στην πρωτεομική μπορεί να βοηθήσουν στην παροχή νέων μέσων για περαιτέρω διευκρινίσεις σχετικά με τη δραστηριότητα και το ρόλο των βιοπεπτιδίων.

Ευχαριστούμε όλους τους συγγραφείς για την υπερσύγχρονη συμβολή τους που κατέστησαν δυνατή την έκδοση αυτού του βιβλίου. Αυτό είναι το πρώτο βιβλίο που καλύπτει συζητήσεις σχετικά με βιοδραστικές πρωτεΐνες και πεπτίδια στον τομέα των θρεπτικών και λειτουργικών τροφίμων και μπορεί να χρησιμεύσει ως σύνοψη πληροφοριών για βιοχημικούς, διατροφολόγους, επιστήμονες τροφίμων και επαγγελματίες υγείας στα πανεπιστήμια καθώς και στην κυβέρνηση και στα βιομηχανικά ερευνητικά εργαστήρια. Το βιβλίο θα μπορούσε επίσης να χρησιμοποιηθεί ως αναφορά από προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές. Εκφράζουμε την εκτίμησή μας στην Jennifer Kovacs-Nolan για τη βοήθειά της στην επεξεργασία του χειρογράφου.

Yoshinori Mine

Fereidoon Shahidi

Περιεχόμενα

ΕΝΟΤΗΤΑ I. Σύστημα απορρόφησης θρεπτικών συστατικών

• Κεφάλαιο 1. Διατροφοφαρμακευτικές πρωτεΐνες και πεπτίδια στην υγεία και την ασθένεια: Μια επισκόπηση, Yoshinori Mine and Fereidoon Shahidi
• Κεφάλαιο 2. Πεπτίδια που δεσμεύουν ασβέστιο, David D. Kitts
• Κεφάλαιο 3. Πρωτεΐνες και πεπτίδια που δεσμεύουν μέταλλα και βιοδιαθεσιμότητα των ιχνοστοιχείων, D. Bouglé and S. Bouhallab
• Κεφάλαιο 4. Πρωτεΐνες και πεπτίδια που μειώνουν τη χοληστερόλη, Satoshi Nagaoka
• Κεφάλαιο 5. Πρωτεΐνες που δεσμεύουν βαρέα μέταλλα, Jennifer Kovacs-Nolan and Yoshinori Mine
• Κεφάλαιο 6. Ρυθμιστικοί παράγοντες ισχυρής σύνδεσης διασταύρωσης στα τρόφιμα, Makoto Shimizu and Akira Mori

ΕΝΟΤΗΤΑ II. Το σύστημα άμυνας του σώματος

• Κεφάλαιο 7. Αντιμικροβιακά πεπτίδια, Judy C.K. Chan and Eunice C.Y. Li-Chan
• Κεφάλαιο 8. Αντισώματα γάλακτος βοοειδών για προστασία από μικροβιακές ανθρώπινες ασθένειες, Hannu Korhonen and Pertti Marnila
• Κεφάλαιο 9. Ανοσοσφαιρίνη πτηνών Υ και η εφαρμογή της στην ανθρώπινη υγεία και νόσο, Jennifer Kovacs-Nolan, Yoshinori Mine and Hajime Hatta
• Κεφάλαιο 10. Αντιαγγειογενετικές πρωτεΐνες, πεπτίδια και αμινοξέα, Jack N. Losso and Hiba A. Bawadi
• Κεφάλαιο 11. Συνάφεια των αυξητικών παραγόντων για τη γαστρεντερική οδό και άλλα όργανα, Subrata Ghosh and Raymond J. Playford
• Κεφάλαιο 12. Κυστατίνη: Μια νέα βιοδραστική πρωτεΐνη, Soichiro Nakamura

ΕΝΟΤΗΤΑ III. Το ρυθμιστικό σύστημα του σώματος

• Κεφάλαιο 13. Ανασταλτικά πεπτίδια ACE, Hans Meisel, Daniel J. Walsh, Brian Murray and Richard J. FitzGerald
• Κεφάλαιο 14. Ρύθμιση του μεταβολισμού των οστών: Βασική πρωτεΐνη γάλακτος, Yukihiro Takada and Seiichiro Aoe
• Κεφάλαιο 15. Αντικαριογόνα πεπτίδια, K.J. Cross, N.L. Huq and E.C. Reynolds
• Κεφάλαιο 16. Ο πιθανός θεραπευτικός ρόλος των ινωδολυτικών ενζύμων από τα τρόφιμα σε καρδιαγγειακές παθήσεις, Ada H.-K. Wong and Yoshinori Mine

ΕΝΟΤΗΤΑ IV. Το νευρικό σύστημα του σώματος

• Κεφάλαιο 17. Οπιοειδή πεπτίδια, Benjamin Guesdon, Lisa Pichon and Daniel Tomé
• Κεφάλαιο 18. Παράγοντες που επηρεάζουν το νευρικό σύστημα του σώματος: Χαλαρωτικές επιδράσεις του τσαγιού L-Theanine, M. Ozeki, T.P. Rao, and L.R. Juneja

ΕΝΟΤΗΤΑ V. Υποαλλεργικά τρόφιμα

• Κεφάλαιο 19. Εισαγωγή στην τροφική αλλεργία, Steve L. Taylor and Susan L. Hefle
• Κεφάλαιο 20. Η παραγωγή υποαλλεργικού αλεύρου σίτου για αλλεργικούς ασθενείς στο σιτάρι, Soichi Tanabe and Jun Watanabe
• Κεφάλαιο 21. Πρωτεΐνες γάλακτος, Koko Mizumachi and Jun-ichi Kurisaki
• Κεφάλαιο 22. Πρωτεΐνες αυγού, Prithy Rupa and Yoshinori Mine
• Κεφάλαιο 23. Σόγια, Tadashi Ogawa
• Κεφάλαιο 24. Αλλεργία στο κρέας, Soichi Tanabe and Toshihide Nishimura
• Κεφάλαιο 25. Αλλεργικές πρωτεΐνες από σπόρους ρυζιού και υποαλλεργικό ρύζι, Tsukasa Matsuda, Masayuki Nakase, Angelina M. Alvarez, Hidehiko Izumi, Takeo Kato and Yuichi Tada
• Κεφάλαιο 26. Αλλεργία στο φαγόπυρο, Chein-Soo Hong and Kyu-Earn Kim

ΕΝΟΤΗΤΑ VI. Σύγχρονες προσεγγίσεις σε βιοδραστικές πρωτεΐνες και πεπτίδια

• Κεφάλαιο 27. Βάση δεδομένων πρωτεϊνών και βιοδραστικών πεπτιδικών ακολουθιών, Jerzy Dziuba and Anna Iwaniak
• Κεφάλαιο 28. Ορθολογικός σχεδιασμός βιοδραστικών πεπτιδίων, Shuryo Nakai and Nooshin Alizadeh-Pasdar
• Κεφάλαιο 29. Μηχανική λυσόζυμη αβγού κότας, Akio Kato
• Κεφάλαιο 30. Νέες μεθοδολογίες για τη σύνθεση ολιγοπεπτιδίων και πεπτιδομιμητικά περιορισμένης διαμόρφωσης, Kazuhiro Chiba
• Κεφάλαιο 31. Λακτισίνη 3147, Paul D. Cotter, Colin Hill and R. Paul Ross
• Κεφάλαιο 32. Στρατηγικές κλασματοποίησης και καθαρισμού με βάση τη μεμβράνη για βιοενεργά πεπτίδια, Yves Pouliot, Sylvie F. Gauthier and Paule Emilie Groleau

(το βιβλίο σε μορφή αρχείου PDF)