Marihuana and medicine (1999) [Κάνναβη και Ιατρική]

Edited By

Gabriel G. Nahas, Md, Phd, Dsc

Kenneth M. Sutin, Md, Ms

Department Of Anesthesiology

New York University School Of Medicine

David Harvey, Phd

Department Of Biochemistry, Oxford University

Stig Agurell, Phd, Pharmd, Dsc

Faculty Of Pharmacy, University Of Uppsala, Sweden

Co-Editors

Nicholas Pace, Md And Robert Cancro, Md

Nyu School Of Medicine

Πρόλογος

Οι θεραπευτικές ιδιότητες της κάνναβης εισήχθησαν από Βρετανούς γιατρούς, κατά την επιστροφή τους από την Ινδία, στην δυτική ιατρική κατά το δεύτερο μέρος του 19ου αιώνα. Το United States Dispensary του 1854 περιέγραψε τις ιδιότητες του φαρμάκου ινδικής κάνναβης ως εξής: Το εκχύλισμα κάνναβης είναι ένα ισχυρό ναρκωτικό, που προκαλεί έξαρση, μέθη, παραληρηματικές παραισθήσεις και στην επακόλουθη δράση του, υπνηλία και λήθαργο, με μικρή επίδραση στην κυκλοφορία. Λειτουργεί ως αποφασιστικό αφροδισιακό, αυξάνει την όρεξη και περιστασιακά προκαλεί την καταληπτική κατάσταση. Σε νοσηρές καταστάσεις έχει βρεθεί ότι προκαλεί ύπνο, καταπραΰνει τον σπασμό, προκαλεί νευρική ανησυχία και ανακουφίζει από τον πόνο. Από αυτές τις απόψεις μοιάζει με το όπιο στη λειτουργία του, αλλά διαφέρει από αυτό το ναρκωτικό στο ότι δεν μειώνει την όρεξη, ελέγχει τις εκκρίσεις ή δεν προκαλεί δυσκοιλιότητα των εντέρων. Είναι πολύ λιγότερο σίγουρο για τα αποτελέσματά του, αλλά μερικές φορές μπορεί να χρησιμοποιηθεί κατά προτίμηση, όταν το όπιο αντενδείκνυται λόγω της ναυτίας ή της δυσκοιλιότητας.

Τις καταστάσεις στις οποίες έχει ειδικά συσταθεί είναι η νευραλγία, η ουρική αρθρίτιδα, ο τέτανος, η υδροφοβία, η επιδημική χολέρα, οι σπασμοί, η χορεία, η υστερία, η ψυχική κατάθλιψη, η παραφροσύνη και η αιμορραγία της μήτρας. Ο Dr. Alexander Christison, από το Εδιμβούργο, ανακάλυψε ότι έχει την ιδιότητα να επιταχύνει και να αυξάνει τις συσπάσεις της μήτρας κατά τον τοκετό. Δρα πολύ γρήγορα και χωρίς αναισθητικό αποτέλεσμα. Φαίνεται, ωστόσο, να ασκεί αυτή την επιρροή μόνο σε ένα ορισμένο ποσοστό περιπτώσεων.

Το United States Dispensary προειδοποίησε επίσης τους γιατρούς ότι θα μπορούσαν να παρατηρηθούν ανησυχητικές παρενέργειες όταν συνταγογραφούνταν μεγάλες δόσεις και παρατήρησε επίσης την έντονη διακύμανση στην ισχύ των διαφόρων διαθέσιμων εμπορικών σκευασμάτων.

Η ουσία, σε αντίθεση με τα σκευάσματα οπίου, δεν χρησιμοποιήθηκε πολύ κατά την διάρκεια του Εμφυλίου Πολέμου.

Δεν φαινόταν ποτέ να απολαμβάνει μεγάλη δημοτικότητα μεταξύ των Αμερικανών γιατρών. Δεν τους άρεσε η βραδύτητα των ενεργειών του και η απρόβλεπτη ισχύς των διαφορετικών παρασκευασμάτων του. Επιπλέον, ο τρόπος χορήγησής του από το στόμα δεν μπορούσε να ανταγωνιστεί αυτόν του οπίου ή της μορφίνης, που μπορούσαν να χορηγηθούν με υποδερμικές ενέσεις.

Προς τα τέλη του 19ου αιώνα, η αναπτυσσόμενη φαρμακευτική βιομηχανία προσπάθησε να αναπτύξει πιο αξιόπιστες και καθαρές ενώσεις από την κάνναβη, αλλά χωρίς μεγάλη επιτυχία.

Τα ακατέργαστα παρασκευάσματα κάνναβης χρησιμοποιήθηκαν με φθίνουσα συχνότητα στο πρώτο μέρος του 20ού αιώνα και εξαλείφθηκαν από την United States Pharmacopeia το 1942, όπως είχε γίνει και από την αντίστοιχη βρετανική το 1932.

Η κάνναβη ως φάρμακο κέρδισε ξανά την προσοχή στις ΗΠΑ με την ανακάλυψη του δραστικού συστατικού της, την THC και στον απόηχο της ευρείας χρήσης της κάνναβης ως ψυχαγωγικής ουσίας.

Οι πολλές φαρμακολογικές επιδράσεις που παράγονται από την THC σε πειραματόζωα και ανθρώπους οδήγησαν τους ερευνητές να αναζητήσουν κάποια θεραπευτική εφαρμογή για αυτή την ουσία. Οι πιο περιζήτητες εφαρμογές ήταν για την θεραπεία διαταραχών του κεντρικού νευρικού συστήματος, τον πρωταρχικό στόχο της THC. Εκτεταμένα προγράμματα έρευνας που χρηματοδοτήθηκαν από την φαρμακευτική βιομηχανία (Abbott, Squibb, Lilly, Pfizer) και από ομοσπονδιακούς φορείς ξεκίνησαν για να διαπιστωθεί η αποτελεσματικότητα της THC, ο τρόπος δράσης της και να σχεδιαστούν σχετικά συνθετικά μόρια που θα είχαν μεγαλύτερη ειδικότητα και λιγότερες παρενέργειες.

Η χρήση του ως αντικαταθλιπτικό, αγχολυτικό, ηρεμιστικό, υπνωτικό και αναλγητικό ή για την στέρηση αλκοόλ και οπιούχων, αποδείχθηκε αναποτελεσματική ή ασυνεπής, ειδικά σε σύγκριση με τα πιο ειδικά θεραπευτικά μόρια που ήταν διαθέσιμα εκείνη την εποχή. Ωστόσο, αναφέρθηκαν νέες και απροσδόκητες εφαρμογές για το αρχικό φάρμακο, την κάνναβη, στη θεραπεία του γλαυκώματος και της ναυτίας και του εμέτου που προκαλούνται από τη χημειοθεραπεία του καρκίνου.

Το 1972, δημιουργήθηκε μια νέα ομοσπονδιακή υπηρεσία, το The National Institute of Drug Abuse. Σχεδιάστηκε σύμφωνα με τις γραμμές του National Institute of Health και δίνει εντολή για διερεύνηση όλων των πτυχών της υγείας και της ιατρικής χρήσης παράνομων ναρκωτικών, δηλαδή εκείνων της κάνναβης, των οπιούχων και της κοκαΐνης. Κάθε χρόνο, ο NIDA υποχρεούται να εκδίδει ειδική έκθεση στο Κογκρέσο σχετικά με την “Marihuana and Health” (κάνναβη και υγεία) που συνοψίζει τα αποτελέσματα των μελετών που πραγματοποιούνται από τους αποδέκτες των ερευνητικών υποτροφιών και των συμβάσεων της. Και η NIDA διέθεσε σε αδειοδοτημένους ερευνητές πεδίο, τσιγάρα κάνναβης γνωστής περιεκτικότητας σε THC ή κάψουλες που περιέχουν 5-10 mg THC. Ορισμένες από τις έρευνες συγχρηματοδοτήθηκαν από μια άλλη ομοσπονδιακή υπηρεσία, το National Institute on Mental Health (NIMH). Ως αποτέλεσμα αυτής της ισχυρής ομοσπονδιακής χρηματοδότησης των ΗΠΑ, η οποία επεκτείνεται ετησίως από το 1972 (φτάνοντας τα εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια), έχουν διερευνηθεί όλες οι πτυχές της βιοχημείας, της φαρμακολογίας, της ψυχολογίας, της επιδημιολογίας και της ψυχιατρικής της χρήσης της κάνναβης. Τα αποτελέσματα αυτών των μελετών έχουν γίνει διαθέσιμα σε δεκάδες επιστημονικά και ιατρικά βιβλία και μονογραφίες και χιλιάδες άρθρα που δημοσιεύθηκαν τα τελευταία 25 χρόνια, με παρόμοιο ρυθμό επέκτασης.

Το Research Institute of Pharmaceutical Sciences του University of Mississippi έχει συγκεντρώσει από το 1972 πάνω από 10.000 αναφορές σε επιστημονικές μελέτες σχετικά με την κάνναβη και την THC. Ωστόσο, η χρησιμότητα της THC ως φάρμακο εξακολουθεί να συζητείται ή ακόμη και να προωθείται και η τελευταία έκθεση του NIH (1997) για το θέμα κατέληξε στο συμπέρασμα ότι απαιτούνταν πρόσθετες πειραματικές και κλινικές ερευνητικές μελέτες για την αξιολόγηση των θεραπευτικών ιδιοτήτων της κάνναβης.

Ωστόσο, αυτή η τελευταία έκθεση του NIH δεν περιελάμβανε πληροφορίες για τις σημαντικές προόδους στη μοριακή βιολογία που επέτρεψαν στους επιστήμονες να εστιάσουν τις μελέτες τους στον μοριακό μηχανισμό της THC και να εντοπίσουν τον μοριακό τρόπο δράσης της, που μας διέφευγε τόσο καιρό.

Ο σκοπός του Conference on Marihuana and Medicine του New York University που πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του 1998, που ήταν ο σπόρος από τον οποίο αναπτύχθηκε ο σημερινός τόμος, ήταν να αναθεωρήσει την φαρμακολογική και μοριακή βάση των θεραπευτικών ιδιοτήτων της κάνναβης και της THC, ιδιότητες που έχουν συζητήθηκε μέχρι σήμερα.

Δεν ήταν δυνατό για όλους όσους συμμετείχαν στο πρόγραμμα να παρευρεθούν και υπήρχε τέτοια πίεση στον διαθέσιμο χρόνο του συνεδρίου που ορισμένες εργασίες δόθηκαν σε πολύ συντομευμένη μορφή. Για αυτόν τον τόμο, χρησιμοποιήθηκαν πλήρεις εργασίες, συμπεριλαμβανομένων άρθρων από προγραμματισμένους συμμετέχοντες που δεν μπορούσαν να παρευρεθούν. Επιπλέον, έχουν συμπεριληφθεί προηγουμένως δημοσιευμένες μελέτες με κριτές από ομοτίμους με θεμελιώδη σημασία για το θέμα αλλά δύσκολο να προσπελαστούν. Τα τελευταία άρθρα ασχολούνται με την λειτουργία του εγκεφάλου, την αναπαραγωγή και την καρδιαγγειακή λειτουργία και παρέχουν ένα φαρμακολογικό υπόβαθρο στις επόμενες μοριακές μελέτες που τώρα συμπληρώνονται. Μια ιστορική περίληψη έγινε επίσης, η οποία ολοκληρώθηκε με το κλασικό αραβικό ποίημα του 12ου αιώνα “Cannabis and Alcohol, the Green and the Red”, σε μετάφραση Franz Rosenthal.

Οι τρέχουσες μοριακές μελέτες που αναφέρονται σε αυτόν τον τόμο υποδεικνύουν ότι οι πολλαπλές ιατρικές επιδράσεις της κάνναβης μπορεί να οφείλονται σε μια αλληλεπίδραση του φαρμάκου με βασικούς ρυθμιστικούς μηχανισμούς σηματοδότησης της λιπιδικής διπλοστιβάδας και ενσωματωμένους υποδοχείς της κυτταρικής μεμβράνης. Αυτή η μοναδική απορρύθμιση της σηματοδότησης της κυτταρικής μεμβράνης από την THC βλάπτει την λειτουργία των εγκεφαλικών συνάψεων, των γαμετών και των κυττάρων του ανοσοποιητικού συστήματος. Ως εκ τούτου, σήμερα η ετυμηγορία της κάνναβης στην ιατρική είναι επιτέλους κοντά.

Gabriel G. Nahas

Περιεχόμενα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ: ΚΑΝΝΑΒΗ ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΗ – ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ

• I. Μια σύντομη εξιστόρηση τεσσάρων χιλιετιών (2000 π.Χ. – 1974 μ.Χ.) Helene Peters
• II. Το Συμπόσιο του Ελσίνκι (1975), Gabriel G. Nahas and W.D.M. Paton
• III. Το Συμπόσιο της Reims (1978), Gabriel G. Nahas, W.D.M. Paton and D.J. Harvey
• IV. Αντικρουόμενες εκθέσεις για την κάνναβη και την υγεία (1981-1982), A.S. Reiman and C. Everett Koop
• V. Το Συμπόσιο της Louisville της American Society for Pharmacology and Experimental Therapeutics (1982), Stig Agurell, William L. Dewey, and Robert E. Willete
• VI. Το Συμπόσιο της Οξφόρδης “Marihuana ’84”, David J. Harvey, W.D.M. Paton και Gabriel G. Nahas
• VII. Το Συμπόσιο του Παρισιού της Γαλλικής “National Academie de Medicine” (1992), Jacques Chirac, Henri Baruk, Paul Lechat, and Henri Baylon
• VIII. Η ιατρική διαμάχη του 1997 σχετικά με την νομιμοποίηση της ιατρικής χρήσης της κάνναβης στις ΗΠΑ, Jerome P. Kassirer, Gabriel G. Nahas, Kenneth Sutin, W. Manger and G. Hyman

ΜΕΡΟΣ Ι. ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ

• 1. Γεωμετρία κανναβινοειδών και βιολογική δραστηριότητα, Raphael Mechoulam, W.A. Devane and R. Glaser
• 2. Απορρόφηση, κατανομή και βιομετασχηματισμός των κανναβινοειδών, David J. Harvey
• 3. Φαρμακοκινητική της THC σε εισπνεόμενα και από του στόματος παρασκευάσματα, Marilyn Huestis
• 4. Φαρμακοκινητική και μηχανισμοί δράσης αναλγητικών στον κλινικό πόνο, John E. Stambaugh
• 5. Ημιηλεκτρική Δ9-THC σε μορφή υπόθετου ως εναλλακτική λύση στην THC από του στόματος και καπνιστή, Larry A. Walker, Ernest C. Harland, Allyson M. Best and Mahmoud A. ElSohly
• 6. Σύνθεση και σταθερότητα ενός τυπικού τσιγάρου κάνναβης, Brian F. Thomas, Victor L. Parker, Lillian W. Caddell, Larry V. Jones, Surinder K. Sabharwal, Andy I. McDaniel, Alison R. Keimowitz, Nicole M. Scheffler, E. Dale Hart, John M. Mitchell, and Kenneth H. Davis, Jr.
• 7. Μελέτη σχεδιασμού σε θεωρήσεις για κλινικές δοκιμές με κάνναβη, Reese T. Jones

ΜΕΡΟΣ II. ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΜΟΡΙΑΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ

• 8. Επιδράσεις της THC στον εγκέφαλο και την κοινωνική οργάνωση των μυρμηγκιών, Peter Waser
• 9. Μελέτες του συστήματος κανναβινοειδών του εγκεφάλου με χρήση τομογραφίας εκπομπής ποζιτρονίων και ενός φωτονίου, S. John Gatley, Nora D. Volkow, and Alexandros Makriyannis
• 10. Υποδοχείς κανναβινοειδών και οι συνδέτες τους στον εγκέφαλο και σε άλλους ιστούς, Roger G. Pertwee
• 11. Αλληλεπίδραση κανναβινοειδών με συστήματα ανταμοιβής εγκεφάλου, Eliot L. Gardner
• 12. Εξάρτηση, ανοχή και αλλαγή στη γονιδιακή έκφραση, Noboru Hiroi
• 13. Η κοκαΐνη και ένας μηχανισμός για μακροπρόθεσμες αλλαγές στη γονιδιακή έκφραση, Bruce T. Hope
• 14. Τα κανναβινοειδή και το χολινεργικό σύστημα, Edward F. Domino
• 15. Κάνναβη: Οξείες επιδράσεις στην ανθρώπινη μνήμη, Loren L. Miller
• 16. Προκαλεί η THC Επιθετικότητα; Καταστολή και πρόκληση επιθετικών αντιδράσεων από χρόνια και οξεία θεραπεία με Δ9-τετραϋδροκανναβινόλη σε εργαστηριακούς αρουραίους, Klaus A. Miczek

ΜΕΡΟΣ III. ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΦΥΣΙΟΠΑΘΟΛΟΓΙΑ

• 17. Η ψυχολογία και οι φυσιολογικές επιδράσεις των ενεργών κανναβινοειδών, Mario Perez-Reyes
• 18. Φυσιολογικές και φαρμακολογικές αλληλεπιδράσεις της κάνναβης (THC) με φάρμακα και αναισθητικά, Kenneth M. Sutin and Gabriel G. Nahas
• 19. Αλληλεπιδράσεις της Κάνναβης και της THC με Άλλες Ουσίες: Τι δεν ξέρουμε, αλλά πρέπει, να ξέρουμε, Leo E. Hollister
• 20. Η κάνναβη και ο πνεύμονας, Donald P. Tashkin
• 21. Κάπνισμα κάνναβης, ένα πιθανό καρκινογόνο ή συν-καρκινογόνο, George Hyman
• 22. Καρδιαγγειακές επιδράσεις της κάνναβης και των κανναβινοειδών, Renaud Trouve and Gabriel Nahas
• 23. Η ανοσολογική απόκριση και η κάνναβη, Harris Rosenkrantz
• 24. Η κάνναβη και το ανοσοποιητικό σύστημα, Guy A. Cabral
• 25. Πώς να σχεδιάσεις το ιδανικό φάρμακο του μέλλοντος, Paul Janssen

ΜΕΡΟΣ IV. ΚΑΝΝΑΒΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ

• 26. Κανναβινοειδείς υποδοχείς στο σπέρμα, Herbert Schuel, Michael C. Chang, Lani J. Burkman, Robert P. Picone, Alexandros Makriyannis, Arthur M. Zimmerman, and Selma Zimmerman
• 27. Επιδράσεις των κανναβινοειδών στη σπερματογένεση σε ποντίκια, Arthur M. Zimmerman, Selma Zimmerman and A. Yesoda Raj
• 28. Επιδράσεις της εισπνοής κάνναβης στη σπερματογένεση του αρουραίου, Hosea F.S. Huang, Gabriel G. Nahas and Wylie C. Hembree III
• 29. Αλλαγές στα ανθρώπινα σπερματοζωάρια που σχετίζονται με το κάπνισμα κάνναβης σε υψηλές δόσεις, Wylie C. Hembree III, Gabriel G. Nahas, P. Zeidenberg and Hosea F.S. Huang
• 30. Ανοχή στις Αναπαραγωγικές Επιδράσεις της Δ9-τετραϋδροκανναβινόλης: Σύγκριση των οξέων, βραχυπρόθεσμων και χρόνιων επιδράσεων της ουσίας στις ορμόνες του εμμηνορροϊκού κύκλου, Carol Grace Smith, Ramona G. Almirez, Pamela M. Sher and Riccardo H. Asch
• 31. Επιδράσεις κάνναβης στις ορμόνες της υπόφυσης και των γονάδων στις γυναίκες, Jack H. Mendelson and Nancy K. Mello
• 32. Σηματοδότηση κανναβινοειδούς συνδέτη-υποδοχέα κατά την πρώιμη εγκυμοσύνη στο ποντίκι, Bibhash C. Paria, Sanjoy K. Das and Sudhansu K. Dey
• 33. Επιδράσεις της κάνναβης στην εμβρυϊκή ανάπτυξη των τρωκτικών, Harris Rosenkrantz
• 34. Προγεννητική έκθεση στην κάνναβη και εμβρυϊκή ανάπτυξη, David D. Cozens, Gabriel G. Nahas and David Harvey
• 35. Η μητρική ή η πατρική έκθεση σε κανναβινοειδή επηρεάζει τα επίπεδα κεντρικών νευροδιαβιβαστών και την αναπαραγωγική λειτουργία στους αρσενικούς απογόνους, Susan L. Dalterio, Richard W. Steger and Andrzej Bartke
• 36. Αναπαραγωγή σε πιθήκους Rhesus που εκτίθενται χρόνια σε Δ9-τετραϋδροκανναβινόλη, E.N. Sassenrath, L.F. Chapman and G.P. Goo
• 37. Οι επιπτώσεις της χρήσης κάνναβης από την μητέρα κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης στην ανάπτυξη του εμβρύου, Steven J. Parker and Barry S. Zuckerman

ΜΕΡΟΣ V. ΤΑ ΚΑΝΝΑΒΙΝΟΕΙΔΗ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ

• 38. Κεντρικοί μηχανισμοί πόνου και αναλγησίας, Lars Terenius
• 39. Φαρμακολογία χρόνιου πόνου, Andy Dray, Laszlo Urban and Anthony Dickenson
• 40. Αντιπυρετικά αναλγητικά φάρμακα, Kay Brune
• 41. Διμεθυλεπτυλ-THC-ll-οϊκό Οξύ: Ένας μη ψυχοδραστικός αντιφλεγμονώδης παράγοντας με δομή κανναβινοειδούς προτύπου, Robert B. Zurier, Ronald G. Rossetti, Joan H. Lane, John M. Goldberg, Sheila A. Hunter and Sumner H. Burstein
• 42. Αναλγητικές ιδιότητες της THC και των συνθετικών παραγώγων της, Aron H. Lichtman and Βilly R. Martin
• 43. Βαρβιτουρικά ενισχυτικά, μείωση της θερμοκρασίας, αναλγητικά και συμπεριφορικά αποτελέσματα επιδράσεις ορισμένων συνθετικών παραγώγων τετραϋδροκανναβινόλης σε σύγκριση με τη Δ9-τετραϋδροκανναβινόλη, Peter G. Waser and Anne Martin
• 44. Υπεραλγησία και προκατάληψη απόκρισης μετά από χρόνιο κάπνισμα κάνναβης, W. Crawford Clark
• 45. Levonantradol, B. Kenneth Koe
• 46. Nabilone: Ένα συνθετικό κανναβινοειδές ιατρικής χρησιμότητας, Louis Lemberger
• 47. Κλινική εμπειρία του συνθετικού κανναβινοειδούς Nabilone για χρόνιο πόνο, William Notcutt, Mario Price, Patrick Blossfeldt, and Glen Chapman
• 48. Κανναβινοειδή στη Θεραπεία του Πόνου: Μια Επισκόπηση, Michel Dubois, Gabriel Nahas και Kenneth Sutin

ΜΕΡΟΣ VI. ΚΑΝΝΑΒΗ ΚΑΙ ΓΛΑΥΚΩΜΑ

• 49. Κάνναβη και Ενδοφθάλμια Πίεση: Πιθανοί μηχανισμοί δράσης, Keith Green
• 50. Η κάνναβη και η θεραπεία του γλαυκώματος, Max Forbes

ΜΕΡΟΣ VII. KANNABH, ΚΑΝΑΒΙΝΟΕΙΔΗ ΚΑΙ ΤΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

• 51. Τα κανναβινοειδή και ο έλεγχος της ναυτίας και του εμέτου που προκαλείται από χημειοθεραπεία, Richard J. Gralla
• 52. Κλινικές και πειραματικές αναφορές για κάνναβη και κανναβινοειδή σε σπαστικές διαταραχές, Paul Consroe
• 53. Κάνναβη: Επιδράσεις στη νευρωνική διεγερσιμότητα και το κατώφλι επιληπτικών κρίσεων, Elisabeth Gordon and Orrin Devinsky
• 54. Χρήση κάνναβης στην πολλαπλή σκλήρυνση, Gordon S. Francis
• 55. Ψυχαγωγικές και ιατρικές χρήσεις της κάνναβης στην Λατινική Αμερική, F. Raúl Jerí

ΜΕΡΟΣ VIII. ΚΑΝΝΑΒΗ ΚΑΙ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ

• 56. Το Νευροψυχιατρικό Σύνδρομο της Δ9-τετραϋδροκανναβινόλης και της Τοξίκωσης της Κάνναβης σε Αρχάριους Χρήστες: Μια κλινική και πολυγραφική μελέτη κατά την διάρκεια της εγρήγορσης και του ύπνου, C.A. Tassinari, G. Ambrosetto, M.R. Peraita-Adrado and H. Gastaut
• 57. Κάνναβη και ψυχιατρικό Σύνδρομο, Peter Allebeck
• 58. Κάνναβη και Σχιζοφρένεια: Μια επισκόπηση των αποδεικτικών στοιχείων μέχρι σήμερα, Juan C. Negrete and Kathryn Gill
• 59. Ανίχνευση κάνναβης σε θύματα βίαιου θανάτου στη Στοκχόλμη (1987-1994), Jovan Rajs and Anna Fugelstad

ΜΕΡΟΣ ΙΧ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΝΝΑΒΗΣ ΚΑΙ AIDS

• 60. Παθογένεση του υποσιτισμού στην μόλυνση από τον HIV, Donald P. Kotler
• 61. Η ασφάλεια και η φαρμακοκινητική της θεραπείας ενός φαρμάκου και συνδυασμού με οξική μεγεστρόλη και dronabinol για την θεραπεία του συνδρόμου σπατάλης στον HIV, Joseph G. Timpone, David J. Wright, Ning Li, Merrill J. Egorin, Mary E. Enama, Jacqueline Mayers, Giorgio Galetto and the DATRI 004 Study Group
• 62. Κάνναβη για την Σπατάλη του AIDS: Κριτική των δεδομένων, William M. Bennett and Sandra S. Bennett

ΜΕΡΟΣ X. ΚΑΝΝΑΒΗ ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΗ, ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

• 63. Κάνναβη και Αλκοόλ: Το πράσινο και το κόκκινο, Franz Rosenthal
• 64. Η κατανομή της κατανάλωσης αλκοόλ και κάνναβης, Gabriel Nahas, Renaud Trouve and Colette Latour
• 65. Κατάχρηση Ουσιών και ο Νόμος: Πρόληψη ή καταστολή;, James A. Moss
• 66. Ομοσπονδιακοί Κανονισμοί για την Συνταγογράφηση Ελεγχόμενων Ουσιών: Drug Enforcement Administration (DEA), JohnH. King
• 67. Κανονισμός συνταγογράφησης ελεγχόμενων ουσιών του FDA, Nicholas Reuter
• 68. Η σουηδική επιδημία εθισμού σε παγκόσμια προοπτική, Nils Bejerot

ΜΕΡΟΣ XI. ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

• 69. Η ιατρική χρήση της κάνναβης και της THC σε προοπτική, Nicholas Pace, Henry Clay Frick, William Manger, George Hyman and Gabriel Nahas
• 70. Επιδράσεις της THC και των κανναβινοειδών που προκαλούνται από υποδοχείς και μη υποδοχείς μεμβράνης, Gabriel G. Nahas, David Harvey, Kenneth Sutin and Stig Agurell
• 71. Κάνναβη και Ιατρική: Από τον άνθρωπο στο μόριο, Gabriel G. Nahas

(το βιβλίο σε μορφή αρχείου PDF)