Phytocannabinoids – Unraveling the complex chemistry and pharmacology of cannabis sativa (2017) [Φυτοκανναβινοειδή – Αποκαλύπτοντας την σύνθετη χημεία και φαρμακολογία του φυτού cannabis sativa]

Editors

A. Douglas Kinghorn

Heinz Falk

Simon Gibbons

Jun’ichi Kobayashi

Πρόλογος

Στην εργασία του το 1974 σχετικά με τις “Structure–Activity Relationships in Man of Cannabis Constituents, and Homologs and Metabolites of Δ9-Tetrahydrocannabinol” (Σχέσεις δομής–δραστηριότητας στο άνθρωπο των συστατικών της κάνναβης, και τα ομόλογα και οι μεταβολίτες της Δ9-τετραϋδροκανναβινόλης), ο αείμνηστος μεγάλος καθηγητής Leo E. Hollister δήλωσε: “Όσο περισσότερο κανείς μελετά την κάνναβη χημικά, τόσο πιο περίπλοκη γίνεται”. Ποτέ δεν ειπώθηκαν πιο αληθινά λόγια για την επιστήμη της κάνναβης γενικά και είναι πιθανό ότι ο καθηγητής Hollister γνώριζε ακριβώς πόσο περίπλοκη, ποικιλόμορφη και εκτεταμένη θα γινόταν η μελέτη αυτού του ενδιαφέροντος φυτού. Η επιστήμη της κάνναβης έχει εκραγεί τα τελευταία χρόνια με νέα χημεία φυσικών προϊόντων, η οποία μπορεί να μην είχε προβλεφθεί, νέα συνθετικά ανάλογα ως ουσίες κατάχρησης, νέες χρήσεις και ιατρικοί στόχοι, και από κοινωνικοοικονομική άποψη, ως εγκεκριμένο φάρμακο στην καθαρή του κατάσταση και ως ένα αποποινικοποιημένο ρυθμιζόμενο υλικό στην ακατέργαστη μορφή του, που δημιουργεί δολάρια από φόρους για την οικονομία των ΗΠΑ.

Πράγματι, την στιγμή της συγγραφής αυτού του τόμου, περισσότερες από τις μισές πολιτείες των ΗΠΑ έχουν αποποινικοποιήσει την κατοχή κάνναβης για ιατρική χρήση, με ορισμένες να προχωρούν παραπέρα και να επιτρέπουν και την μη φαρμακευτική χρήση. Αυτό προφανώς συνέβη λόγω του γεγονότος ότι πολλοί πολίτες των ΗΠΑ έκαναν ήδη παράνομα αυτοθεραπεία για τον πόνο, για την μείωση της σπαστικότητας και για την φλεγμονή των αρθρώσεων για αρκετό καιρό και η ευκαιρία για την δημιουργία φορολογητέων εσόδων ήταν ελκυστική για τις κυβερνήσεις των πολιτειών και όχι δυσάρεστη για το εκλογικό σώμα. Ωστόσο, υπάρχουν πολλά στοιχεία που υποδηλώνουν ότι τόσο η βραχεία όσο και η μακροχρόνια χρήση κάνναβης μπορεί να οδηγήσει σε ψύχωση και σχιζοφρένεια και τα μακροπρόθεσμα προβλήματα ψυχικής υγείας στις πολιτείες που επέτρεψαν ευκολότερη πρόσβαση σε αυτό το υλικό παραμένουν να αξιολογηθούν.

Παρά τις πιθανές βλάβες που σχετίζονται με τα φάρμακα από ακατέργαστα υλικά κάνναβης, η μεγάλη φαρμακευτική δυναμική των συστατικών της μεμονωμένα και σε μείγματα είναι βαθιά. Το Sativex^©, προϊόν της εταιρείας GW Pharmaceuticals με έδρα το Ηνωμένο Βασίλειο, έχει εγκριθεί για σπαστικότητα που σχετίζεται με πολλαπλή σκλήρυνση σε σχεδόν 30 χώρες, συμπεριλαμβανομένου του Ηνωμένου Βασιλείου, του Καναδά, της Γερμανίας, της Ιταλίας και της Ισπανίας και η χρήση του στην θεραπεία του πόνου που σχετίζεται με τον καρκίνο είναι υπό ανάπτυξη. Με συναρπαστικό τρόπο, τον Απρίλιο του 2016, η US Food and Drug Administration (FDA) χορήγησε στο πειραματικό αντιεπιληπτικό φάρμακο Epidiolex^© της GW Pharmaceuticals την κατάσταση “ορφανού φαρμάκου” σε ασθενείς που πάσχουν από το σύνδρομο Dravet και Lennox-Gastaut, τα οποία είναι σπάνιες μορφές επιληψίας στα παιδιά και ενήλικες, αντίστοιχα. Το Epidiolex^© είναι καθαρή κανναβιδιόλη που προέρχεται από κάνναβη και αυτή η μη ψυχοδραστική ένωση έχει δυνατότητες σε διάφορους τομείς, ιδιαίτερα στην φλεγμονή και ακόμη και ως αντιμολυσματικό.

Η επιστήμη της κάνναβης έχει επίσης δημιουργήσει πολλά συνθετικά κανναβινοειδή που ήταν αρχικά πρωτοπόρα μόρια για φαρμακευτικές εταιρείες που αναζητούσαν αναλγητικά προϊόντα. Δυστυχώς, ορισμένες από αυτές τις ενώσεις είναι πολύ ισχυρές στον υποδοχέα CB1, και κατά συνέπεια έχουν ανεπιθύμητη ψυχοδραστικότητα. Αυτές οι ενώσεις αντιγράφτηκαν από χημικούς που επιθυμούν να παρασκευάσουν και να εμπορευτούν Νέες Ψυχοδραστικές Ουσίες (Novel Psychoactive Substances, NPS) και είναι πολύ κοινές ως προσθήκες σε μείγματα καπνίσματος, πχ. ως “Spice” ή ακόμη και ως μεμονωμένα καθαρά NPS. Δυστυχώς, είναι πολύ ισχυρά, σε ορισμένες περιπτώσεις είναι 1000 φορές πιο ισχυρά από την THC και κατά τη στιγμή της σύνταξης αυτού του άρθρου, πέντε θάνατοι και τέσσερις οξείες δηλητηριάσεις που σχετίζονται με το συνθετικό κανναβινοειδές 5F-MDMB-PINACA (5F-ADB) έχουν αναφερθεί από το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης της ΕΕ.

Παρά την τοξικότητα που σχετίζεται με τα κανναβινοειδή που δρουν στον υποδοχέα CB1, υπάρχει μια πληθώρα φαρμακευτικών στόχων με τους οποίους αλληλεπιδρούν τα φυτοκανναβινοειδή, ιδίως οι υποδοχείς γλυκίνης, και αυτός ο στόχος, ο οποίος καλύπτεται σε αυτόν τον τόμο, έχει μεγάλες δυνατότητες στην θεραπεία του νευροπαθητικού πόνου και στην φλεγμονή. Πράγματι, μπορεί μερικές από τις εργασίες γύρω από την κάνναβη και τα συστατικά της που αλληλεπιδρούν με τον CB1 και τον CB2 να ήταν μια φαρμακολογική “red herring” για την διαχείριση του πόνου και την αντιφλεγμονή και πολλοί από τους στόχους που συζητούνται σε αυτόν τον τόμο είναι πιθανώς υπεύθυνη για αυτές τις επιπτώσεις.

Το ενδοκανναβινοειδές σύστημα είναι εξαιρετικά περίπλοκο και επηρεάζεται από τα φυσικά προϊόντα κάνναβης με πολλούς άμεσους και έμμεσους τρόπους, και ως εκ τούτου, επιδιώξαμε σε αυτόν τον τόμο να εστιάσουμε στα φυσικά προϊόντα κανναβινοειδών: τα φυτοκανναβινοειδή, τα οποία έχει αποδειχθεί ότι δρουν σε συγκεκριμένο υποδοχέα στόχο στο ΚΝΣ. Με αυτή την εστίαση κατά νου, έχουμε αποσπάσει συνεισφορές από ειδικούς στους τομείς της φυτοκανναβινοειδούς χημείας (ElSohly), της σύνθεσης φυτοκανναβινοειδών (Carreira), της μοριακής φαρμακολογίας φυτοκανναβινοειδών (Iversen and Whalley) και, τέλος, στους φυτοκανναβινοειδείς μοριακούς στόχους (Reggio). Πιστεύουμε ότι αυτός ο τόμος αντιπροσωπεύει το τρέχον “state of the art” στην χημεία και την φαρμακολογία των φυτοκανναβινοειδών και θα είναι πολύ χρήσιμος σε όσους επιθυμούν να κατανοήσουν το τρέχον τοπίο της συναρπαστικής επιστήμης των φυτοκανναβινοειδών.

Douglas Kinghorn

Columbus, OH

Heinz Falk

Linz, Austria

Simon Gibbons

London, UK

Jun’ichi Kobayashi

Sapporo, Japan

Περιεχόμενα

• Φυτοχημεία του φυτού Cannabis sativa L, Mahmoud A. ElSohly, Mohamed M. Radwan, Waseem Gul, Suman Chandra and Ahmed Galal
• Σύνθεση φυτοκανναβινοειδών, Michael A. Schafroth and Erick M. Carreira
• Μοριακή φαρμακολογία φυτοκανναβινοειδών, Sarah E. Turner, Claire M. Williams, Leslie Iversen and Benjamin J. Whalley
• Μοριακοί Στόχοι των Φυτοκανναβινοειδών: Μια σύνθετη εικόνα, Paula Morales, Dow P. Hurst and Patricia H. Reggio

(το βιβλίο σε μορφή αρχείου PDF)