The Harvard Psychedelic Club [Η ψυχεδελική λέσχη του Χάρβαρντ]

How Timothy Leary, Ram Dass, Huston Smith, and Andrew Weil Killed the Fifties and Ushered in a New Age for America / Πώς οι Timothy Leary, Ram Dass, Huston Smith και Andrew Weil σκότωσαν τη δεκαετία του ’50 και ξεκίνησαν σε μια νέα εποχή για την Αμερική

by

Don Lattin

Εισαγωγή

Αυτό το βιβλίο είναι η ιστορία τριών λαμπρών μελετητών και ενός φιλόδοξου πρωτοετούς μαθητή που διασταυρώθηκαν στο Harvard University τον χειμώνα του 1960–1961 και πώς οι εμπειρίες τους σε ένα ερευνητικό πρόγραμμα ψυχεδελικών ουσιών άλλαξαν τη ζωή τους και μεγάλο μέρος της αμερικανικής κουλτούρας στις δεκαετίες του ‘60 και του ‘70. Πρόκειται για τις διασταυρούμενες ιστορίες ζωής του Timothy Leary, ενός research psychologist και υποστηρικτή της διαφώτισης μέσω του LSD, του Huston Smith, philosophy professor του MIT και ευρέως διαβασμένος ειδικός στις θρησκείες του κόσμου, του Richard Alpert, psychology professor του Harvard που ταξίδεψε στην Ινδία και επέστρεψε ως Ram Dass και του Dr. Andrew Weil, graduate Medical School του Harvard, ο οποίος έγινε ο πιο γνωστός υποστηρικτής της ολιστικής υγείας και των φυσικών τροφών στη χώρα.

Συγκεντρώθηκαν σε έναν εξαιρετικό χρόνο και τόπο στην αμερικανική ιστορία. Ήταν το τέλος της δεκαετίας του ‘50, μια δεκαετία που ορίστηκε από τον κομφορμισμό, τον καταναλωτισμό, την πολιτική παράνοια και τον εφιάλτη της παγκόσμιας πυρηνικής εξόντωσης που μόλις είχε ανακαλυφθεί. Ήταν οι αρχές της δεκαετίας του ‘60, η οποία θα έβλεπε τη δική της φρίκη και διχαστική πολιτική, αλλά κατά κάποιον τρόπο εξαργυρώθηκε από ένα νέο πνεύμα αισιοδοξίας, καινοτομίας και ελπίδας. Ο γερουσιαστής της Μασαχουσέτης John F. Kennedy, απόφοιτος του Harvard, είχε μόλις εκλεγεί πρόεδρος των ΗΠΑ, καθιστώντας τον νεότερο άνδρα που κατείχε ποτέ αυτό το αξίωμα. Ο Kennedy έφτιαξε μια επιτροπή επιλέγοντας τους καλύτερους και λαμπρότερους του Harvard.

Υπήρχε κάποιος λόγος που αυτοί οι τέσσερις άντρες συγκεντρώθηκαν αυτή τη στιγμή και το μέρος; Ίσως είναι απλώς μια σύμπτωση, αλλά κάποιο εξαιρετικό πνεύμα αναδύθηκε από το Harvard το φθινόπωρο του 1960. Κάτι συμβαίνει εδώ. Το τι ήταν αυτό δεν είναι ακριβώς ξεκάθαρο. Ο Timothy Leary ανακαλύπτει τον θαυμαστό κόσμο των μαγικών μανιταριών κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού του στο Μεξικό, τη στιγμή που ο δεκαεπτάχρονος Andrew Weil ετοιμάζεται να έρθει στο Harvard για να σπουδάσει βοτανική. Ο Aldous Huxley, ο μεγάλος Βρετανός μυθιστοριογράφος και μελετητής της ανθρώπινης συνείδησης, τυχαίνει να δίνει διαλέξεις εκείνο το φθινόπωρο στο κοντινό MIT. Ο Huxley ακούει για τον Leary και στη συνέχεια συστήνει τον Leary στον παλιό του φίλο Huston Smith. Ο Allen Ginsberg, ο ποιητής των Beat που φαίνεται να εμφανίζεται παντού στη δεκαετία του ’50, του ’60 και του ’70, μένει στο σπίτι του Leary εκείνο το φθινόπωρο. Ένας από τους συναδέλφους του Leary στο τμήμα ψυχολογίας του Harvard, ο Richard Alpert, όταν αρχίζει το κέφι, είναι δανεικός στο University of California στο Berkeley, αλλά θέτει τις βάσεις για μια κουλτούρα ψυχεδελικών ουσιών που πρόκειται να ξεσπάσει στο Bost. στο Σαν Φρανσίσκο και, από εκεί, σε όλο τον κόσμο.

Συγκεντρώθηκαν σε μια εποχή αναταραχών και πειραματισμών και έθεσαν το σκηνικό για την κοινωνική, πνευματική, σεξουαλική και ψυχολογική επανάσταση της δεκαετίας του ‘60. Ο Smith θα ήταν ο The Teacher (ο Δάσκαλος), εκπαιδεύοντας τρεις γενιές να υιοθετήσουν μια πιο ανεκτική, συμπεριληπτική στάση απέναντι στις θρησκείες των άλλων ανθρώπων. Ο Alpert θα ήταν ο The Seeker (ο Αναζητητής), εμπνέοντας έναν ανήσυχο στρατό πνευματικών προσκυνητών. Ο Weil θα ήταν ο The Healer (ο Θεραπευτής), αφιερώνοντας τη ζωή του στην ολιστική αναμόρφωση του αμερικανικού συστήματος υγειονομικής περίθαλψης. Και ο Leary θα έπαιζε το ρόλο του The Trickster, συμβουλεύοντας μια γενιά “να ανοίξει, να συντονιστεί και να εγκαταλείψει”.

Θα βοηθούσαν στον καθορισμό της δεκαετίας, τόσο πολύ που ο John Lennon θα έγραφε δύο τραγούδια των Beatles για το soundtrack της ιστορίας τους, το “Tomorrow Never Knows”, για το ταξίδι του με οξύ, εμπνευσμένο από τον Leary, και το “Come Together”, που αρχικά σχεδιάστηκε ως τραγούδι της καμπάνιας για την ιδιότροπη κούρσα του Trickster εναντίον του Ronald Reagan που κατέβαινε για κυβερνήτης της Καλιφόρνια. Ένα πράγμα που μπορώ να σου πω είναι ότι πρέπει να είσαι ελεύθερος. Άλλες μελωδίες θα γίνονται από τους Jefferson Airplane, τους Grateful Dead και τους Moody Blues, των οποίων το τραγούδι “The Legend of a Mind” θα μας ενημέρωνε αν ο Timothy Leary ήταν νεκρός ή απλώς κοιτούσε προς τα έξω.

Συνενώθηκαν, μετά απομακρύνθηκαν, αλλά οι πολιτιστικές αλλαγές που προκάλεσαν είναι ακόμα πολύ μαζί μας και σήμερα. Θα υπήρχε καιρός χαράς, καιρός ειρήνης και καιρός αγάπης. Θα υπήρχαν επίσης στιγμές πισώπλατων μαχαιρωμάτων, ζήλιας και απροκάλυπτης προδοσίας. Ώρα για χορό. Ώρα για πένθος. Και θα χρειαζόταν στον Richard Alpert περισσότερες από μία ζωή για να συγχωρήσει τον Andrew Weil για όσα έκανε σε αυτόν και την καριέρα του στην αυγή της Εποχής του Υδροχόου.

Ο Leary θα συνέχιζε να γίνει ένα από τα πιο σεβαστά και υβριστικά σύμβολα της δεκαετίας του ‘60. Ο Huston Smith θα συμμετείχε με ενθουσιασμό στην ψυχεδελική σταυροφορία του Leary, μόνο για να ακολουθήσει το δικό του δρόμο όταν το πάρτι έγινε λίγο ξέφρενο για έναν χειροτονημένο και ευτυχώς παντρεμένο, μεθοδιστή υπουργό. Ο Richard Alpert, ως Ram Dass, θα συνέχιζε να παλεύει με μια αδηφάγα πανσεξουαλική όρεξη. Ο Andy Weil θα έπαιζε hardball στην εκστρατεία του για να διώξουν τον Alpert και τον Leary από το Χάρβαρντ, μόνο και μόνο για να τους αντικαταστήσει τη δεκαετία του ‘70 ως ο νέος ringmaster της κουλτούρας των ουσιών.

Ο Smith, ο Leary, ο Alpert και ο Weil ήταν όλοι διανοούμενοι με προσανατολισμό σταδιοδρομίας, με γραμμική σκέψη πριν από τις συναντήσεις τους με μανιτάρια ψιλοκυβίνης, LSD και άλλες ψυχεδελικές ουσίες που διευρύνουν τη συνείδηση τους. Μετά την έκσταση, όλοι στράφηκαν από τη διάνοια στη διαίσθηση, από τη μηχανιστική σκέψη στον μυστικισμό, από τη λόγια στο πνευματικό, από την επιστημονική στο σαμανικό. Οι άνδρες του Harvard Psychedelic Club, ο καθένας με τον τρόπο του, άλλαξαν τον τρόπο που σκέφτονται, ασκούν την ιατρική και τη θρησκεία οι Αμερικανοί. Δηλαδή, δεν άλλαξαν τίποτα λιγότερο από τον τρόπο που βλέπουμε το μυαλό, το σώμα και το πνεύμα.

Περιεχόμενα

Κεφάλαιο Πρώτο – Τέσσερις δρόμοι προς το Κέμπριτζ

Κεφάλαιο Δεύτερο – Ενεργοποίηση

Κεφάλαιο Τρίτο – Αμαρτωλοί και άγιοι

Κεφάλαιο Τέταρτο – Πορφυρή παλίρροια

Κεφάλαιο Πέμπτο – Προβλήματα στον παράδεισο

Κεφάλαιο Έκτο – Αν έρθεις στο Σαν Φρανσίσκο…

Κεφάλαιο Έβδομο – Προσκύνημα και εξορία

Κεφάλαιο Όγδοο – Μετά την έκσταση… Τέσσερις ζωές

Συμπέρασμα – Θεραπευτής, δάσκαλος, απατεώνας, αναζητητής

Επίλογος

Βιβλιογραφία

Σημειώσεις για το πηγαίο υλικό

Ευρετήριο

Ευχαριστίες

Σχετικά με τον συγγραφέα

Έπαινος για την Ψυχεδελική Λέσχη του Χάρβαρντ

(το βιβλίο σε μορφή αρχείου PDF)